تبلیغات
میاندرود , روستای سوربن - حمام های عمومی و اعتمادی که منسوخ شد !
میاندرود , روستای سوربن
هدیه استفاده مفید احتمالی از این وبلاگ , فاتحه برای مرحوم احمد زارع و دیگر درگذشتگان روستا
یکشنبه 20 فروردین 1391 :: نویسنده : محمود زارع
سوربن(میاندرود):تصاویری را از سایت خبرگزاری مهر از حَمّام یا گرمابه مکانی عمومی دیدم که نوشته بود برای شستشوی تن و سر و صورت است. ایرانیان نخستین قوم در جهان هستند که به ساخت گرمابه های عمومی پرداختند اما امروزه با پیشرفت تکنولوژی و ساخت و سازهای مدرن گرمابه های عمومی از رونق افتاده است.
در روستای سوربن نیز در اوایل انقلاب از طریق جهاد سازندگی گرمابه ای احداث گردید که در آن از خودیاری مردمی ( نقدی و جنسی ) + همکاری بخشداری آنموقع که احتمالا آقای بردیده بخشدار مرکزی ساری بودند از طریق شورای اسلامی روستا که بترتیب 1- مرحوم احمد زارع 2- آقای قربانعلی قاسمیان 3- آقای ابراهیم قاسمیان 4- آقای محمدجان قاسمیان و احتمالا آقای حاج حمید دوستدار بعنوان عامل پیگیری ساخته شد .
البته شاید دقیق نام اعضای شورا را ننوشته باشم اما گرچه شورا یا انجمن اسلامی معمولا عهده دار اقدامات عمرانی و فرهنگی روستا بودند ولی قاطبه مردم بخصوص افراد مشخصی در اقدامات عمرانی محل پیشقدم میشدند افرادی مانند آقای حاج محمدتقی قاسمیان که در روستا به شیخ محمدتقی بدلیل مذهبی بودن و داشتن سواد مکتب خانه ای مشهور بوده و هستند و دیگر اشخاص از سه طایفه اصلی کلکناری ها - قاسمیانها و پایین منزلی ها .
ماها هم که بیشتر عضو انجمن اسلامی روستا در دهه اول انقلاب بودیم در بیشتر مواقع با شورای اسلامی که صرفا اقدامات عمرانی را انجام میداد هماهنگ بودیم که آقایان حاج اکبر دوستدار کلکناری - حاج بخشعلی قاسمیان صاحبی - مصطفی قاسمیان سوربنی - مهندس جعفرقلی قاسمیان - و اینجانب ( محمود زارع ) که بعنوان عضو شورای مرکزی انجمن اسلامی بودند و بعدها دیگرانی به این مجموعه اضافه شدند که تعداد آنها زیاد میباشد.البته من و اکبر دوستدار در دوره ای موقت بعد از انحلال شورای قدیمی بعنوان انجمن قائم مقام بهمراه مهدی سیه چهره و ابراهیم و محمدجان قاسمیان مدتی را کار کردیم که مساله پروژه آببندان روستا ( بیشتر تکمیل و پیگیری موارد مالکیتی آن ) اقداماتی را انجام دادیم که دعواهای مفصلی در این خصوص با هیات واگذاری و تعدادی از محلی ها که معتقد بودند با هیات واگذاری کنار بیاییم داشتیم که خوشبختانه زیربار نرفته و آببندان در اختیار و مالکیت مردم باقی ماند !



 اسامی ای مانند آقایان یعقوب قاسمیان ( که فعلا از اساتید محترم و خوشنام دانشگاه در استان میباشند ) و گلعلی نوروزی ( که نیروی قدیمی و از درجه داران سپاه میباشند )  - محمدرضا سیه چهره ( که ایشان هم از نیروهای باسابقه در نیروی انتظامی ساری میباشند ) - فتحعلی قاسمیان ( از نیروهای قدیمی در اداره منابع طبیعی ساری )  - و ... که متاسفانه حافظه ام ضعیف و اسامی دیگر را دقیقا نمیدانم مگر آنکه به مستنداتی مراجعه کنم و یا از دوستان و هم محلی ها بپرسم . خلاصه منظورم این بود که تمامی این افراد در عمران و آبادانی محل تا حد امکان همکاری داشتند  و کمتر بیاد دارم که فردی یا احدی بنوعی در آبادانی روستا کارشکنی کرده باشد .
اما کار اصلی را از ابتدا بیشتر مرحوم پدر ( احمد زارع ) و آقای حاج شیخ محمدتقی قاسمیان و آقای حاج قربانعلی قاسمیان بودند که هسته اصلی را همین سه نفر تشکیل میدادند و چند نفر از قدیمی ترهای روستا که بیشتر بجوار رحمت حق رفتند مانند مرحوم حاج نورعلی قاسمیان و ...
اما قصد اصلی اینجانب قرار دادن چند تصویر از حمام یا گرمابه عمومی روستا بود که فعلا تقریبا در حال تخریب بوده و بدلیل احداث حمام در خانه های جدید دیگر کسی اقبالی به این حمامها در منطقه ندارد.
شیوه اداره حمام هم در روستای سوربن و هم در اکثر روستاهای اطراف بدین نحو بوده که شورا یا کدخدا یا گروهی با نام مشخصی انتخابی از بین مردم بنامهای مختلفی مانند انجمن - قائم مقام و ... فردی را که کارآیی لازم را در روشن کردن و کار با حمام بلد بود یا تجربه لازم را داشت تعیین و برای یکدوره مشخصی معمولا یکساله یا دوساله انتخاب میکردند ( در سوربن آقای عزیزی بیشتر از بقیه یادم هست که حمامی بود و یکدوره هم گویا محمدعلی براتی بود) و برای هر نفر قیمتی را در روز و شب نرخگذاری میکردند و مابه التفاوت را در بعضی از روستاهها بصورت جنسی سر محصول که اغلب برنج ( شالی بود ) - مثلا سرانه یک کیله ( سه کیلو ) بود پرداخت میکردند. حتی در بعضی از روستاهها کل دستمزد حمامی را بصورت جنسی سر محصول سرانه معین میکردند که حمامی در زمان جمع آوری محصول بدر خانه ها میرفت و مطالبه دستمزد خود را بصورت جنسی میکرد.
بعضی از حمام ها دوقلو و بعضی هم تک قلو بود . حمامهای دوقلو دائم این امکان را برای زنان و مردان فراهم میکرد که از آن استفاده نمایند اما برای حمامهای تک قلو کار بدین صورت تقسیم بندی زمانی میشد که صحبها از ساعت 6 یا 7 صبح تا اذان ظهر زنانه و مخصوص استفاده خانمها بود و از ساعت یک بعد از ظهر به بعد مردانه میشد که آقایان تا غروب و بعضی جاهها هم تا شبها استفاده میکردند.
بهرحال دیده شده است که در بعضی از روستاههای منطقه صبح وقت امام نماز ( اصطلاحی بود که مادر شهربانو ما بکار میبرد و شامل زمانی بود که از حدود یکساعت قبل از اذان صبح تا موقع اذان صبح دائر میشد که مردها برای شستشو و غالبا برای غسل به حمام می آمدند که در این زمانها تعداد مراجعین کم بود.
مهمترین نکته در تعامل بین مردم و حمامی : همچنین در بعضی از روستاهها حمامها در شبها هم باز بود و گاهی که حمامی خانه اش از محل حمام دیرتر بود خود کسانیکه بحمام میرفتند وجه دستمزد را داخل محفظه ای که بهمین منظور در جایی تعبیه شده بود می انداختند و اکثر مردم - حتی آنهاییکه چندان تقیدات شرعی هم گاهی نداشتند اما دستمزد حمامی را بدلیل حلال بودن آن می پرداختند تا باصطلاح غسل آنها حرام محسوب نشود تا نمازی که میخوانند قبول حضرت حق گردد. تنها منظره فرهنگی جالب در نحوه دادن دستمزد همین مساله یعنی پرداخت غیابی افرادی بود که برای حلال بودن استحمامی که کرده بودند خویشتن را مقید میدانستند که دستمزد آنرا پرداخت نمایند .خدا کند که روزی برسد تا اعتماد بین مردم در معاملات و ارتباطات بهمین صورت بگردد اما امروزه روز یا کارگر کار درستی نمیکند و از کارش میدزدد یا درست کار نمیکند و از زیر کار در میرود و با بی تعهدی تام فقط در زمین میچرخد و کار نمیکند و دیگر حلال و حرام برای بسیاری بی اهمیت شده است و کارفرما ها هم بهمین دلیل درگیری زیادی را دارند و خلاصه روابط بسیار بد شده است و بقول معروف تا چشم بچرخانی همه میخواهند از زیر کار در رفته و سر هم کلاه بگذارند و اصلا هیچ اعتمادی دیگر حتی بین برادرها و خواهر هم نیست و نمیشود !
محمود زارع ( یکشنبه 20 فروردین 91 )
www.mzare.ir






نوع مطلب : مطالب عمومی، خاطرات، 
برچسب ها : حمام، گرمابه، عمومی، سوربن، مرحوم احمد زارع، قاسمیان، دوستدار، زارع،
لینک های مرتبط : تنور مازنی ( تندیر ) و بوی نان تازه، تصویری از روستای تیلک ( شهرستان ساری )، حسینیه در حال ساخت روستای سوربن، مدرسه ( دبستان ) روستای سوربن، خانه بهداشت روستای سوربن، نمایی از ساختمانها و بناهای روستای سوربن،

سه شنبه 21 آذر 1391 10:21 ق.ظ
کسایی بودند که بیشتر شما برای این روستا زحمت کشیدند. اسمشون رو پر رنگ تر بیان کنید تا در حسن نیت شما شک نشه
محمود زارعسلام
شما بنویسید
ما هم نشر میدهیم
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.


درباره وبلاگ


...محمود زارع
...مازندران,ساری,روستای سوربن, مقالات محمود زارع,

مدیر وبلاگ : محمود زارع
مطالب اخیر
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی


آثار و تالیفات محمود زارع