میاندرود , روستای سوربن
هدیه استفاده مفید احتمالی از این وبلاگ , فاتحه برای مرحوم احمد زارع و دیگر درگذشتگان روستا
سوربن ( میاندرود) :در ساعت حدود 20 دقیقه به ساعت 21 امشب 21 / دی ماه / 1390 زلزله ای بسیار شدید ( شدتش را ما آپارتمان نشین ها در شهر در طبقه چهارم بیشتر از هر زمانی دیگر حتی از لرزش زلزله چندین سال پیش رودبار و منجیل هم بیشتر احساس شد ) لرزش این زلزله در تکان دادن سازه ها و ساختمانهای ساری بحدی بود که بسیاری از وسائل مانند تلویزیون در حال واژگون شدن بود که تاکنون مشابه آن را ندیده بودیم.
رسانه ها و مدیران مازندران بعد از یکی دو ساعت اعلام کردند - فردی بنام خنجری مسئول ستاد حوادث غیرمترقبه استان - که شدت زلزله کمی بیشتر از 4 ریشتر و مرکز ژئوفیزیک کشور آنرا بالای 5 یعنی حدود 15 / 5 درجه ( ریشتر ) بهرحال گفته شد مرکز این زلزله در شهرستان بابل ( روستای درزیکلاء ) بوده است . بر و بچه های منزل و همسایه ها همگی بیرون از آپارتمان فرار کرده و بعد از دقائقی یکی یکی بازگشتند.
من البته بیرون نرفتم و تنها بچه ها را به پایین ساختمان هدایت نموده و سفارش کردم که در شرائط اضطرار اگر فرصت فرار پیدا نشد بهترین برای استقرار فاصله بین چارچوب درب ورودی یا خروجی منزل میباشد. زوایه ها در بسیاری از زلزله ها و لرزش ها جانپناه حیاتی بوده اند . کناره ها که حالت مثلثی دارند جای مناسبی برای پناه گیری است. خلاصه نماز آیات بر همه ما واجب شد که خداوند انشالله برای همه بخیر بگذراند !
بعد از لحظاتی من با سوربن ( مادر و برادرم ) تماس گرفتم و مساله را جویا شدم که آنها نیز فرمودند که شدت زلزله و لرزش بسیار زیاد بوده است بنحوی که مردم تقریبا وحشت کرده بودند.
گرچه مدیر مسئول مربوطه آقای خنجری بمردم گفتند که نگران نباشند اما توصیه نموده اند که شب را حساب شده و هشیارانه بخوابند . یعنی امکان اینکه لرزشی در ادامه ایجاد شود وجود دارد زیرا براساس شناختی که از فعل و انفعالات رگه های تحت الارضی تا حدودی حاصل است این امکان ( تکان و لرزش در اثر جابجایی مجدد یا ادامه جابجایی ) وجود داشته و دارد.
اما بسیار نگران کننده این مساله هست که امکانات مدیریتی ( جدای از امکانات فنی ) در استان آنچنان ضعیف است تصور نمیکنم که حتی بتوانند کمترین آرامشی را برای مردم ایجاد نمایند بلکه خدای ناکرده اگر اتقاقی بیفتد مطمئنا خود تلاش نه چندان با برنامه آنان مزید بر مشکل مردم خواهد شد ! یا ارحم الراحمین
درخاتمه این بحث در ادامه بی مناسبت نیست که دو مطلب علمی از زلزله را برای علاقمندان در این صفحه تحت عنوان 1- مقیاسهای سنجش زلزله 2 -  از زلزله ( و خاک ) چه میدانید را قرار دهیم....

مقیاس های سنجش زلزله

مزایای مقیاس مرکالی :

1-بدون وجود ایستگاه لرزه نگاری می توان شدت زلزله ها را با توجه به خرابی سازه ها اندازه گیری کرد.
2-برای زمین لرزه های تاریخی برآوردی میتوان ارائه داد.
3-از روی شدت زلزله می توان منحنی های هم شدت Isolseismical line را رسم نمود.

معایب واحد مرکالی :

1-گزارشات غیر واقعی و گزافه گویی در شرح زلزله.
2-مناطقی که هیچ نوع حیاتی در آن وجود ندارد.
3-دقت شدت زلزله پائین است.

تعیین شدت خرابی بر اساس مقیاس مرکالی:

1- احساس نمی شود, مگر در شرایط ویژه. تنها توسط دستگاه های لرزه نگار قابل ثبت است.

2- توسط افراد در حال استراحت و در طبقات بالای ساختمان ها حس می شود. برخی اشیاء آویزان ممکن است نوسان کنند.

3- در فضای باز و در طبقات بالایی ساختمان ها کاملا قابل احساس است. مردم آنرا بصورت زلزله شناسایی نمی کنند. ارتعاش مانند عبور کامیون است. مدت زمان لرزش قابل تخمین است.

4- در طی روز در فضای بسته توسط افراد زیادی حس می شود و در فضای باز عده معدودی حس می کنند. در شب عده ای را از خواب بیدار می کند. بشقاب ها , پنجره ها و درب ها تکان خورده و صدا می کنند. در ماشین های ایستاده ارتعاش قابل درک است.

5- زلزله توسط هر فردی قابل احساس است. بسیاری از خواب بیدار میشوند. برخی از پنجرهها , بشقابها و غیره شکسته میشوند. گچکاریهای ساختمانها ترک میخورند. اشیای ناپایدار واژگون میگردند. سر و صدای درختان و سایر اشیای مرتفع شنیده می شود و آونگ ساعتها متوقف می گردند. دربها باز و بسته میشوند و امتداد حرکت زمین لرزه قابل درک است.

6- زلزله توسط بسیاری از افراد حس می شود و بسیاری از مردم وحشتزده به فضای باز پناه می آورند. اشیای سنگین جابجا می شوند و قطعات از گچکاری کنده می شود. دودکشها فرو می ریزند و خسارات جزئی به بار می آید. افراد به حالت نامتعادل قدم میزنند و یا می ایستند. پنجرهها, دربها و بشقابها شکسته می شوند. ساختمانهای خشتی و ضعیف ترک برمیدارند. زنگهای کوچک به صدا در می آیند.

7- مردم وحشتزده به فضای باز فرار می کنند. خسارت بسیار کمی در ساختمانهایی که خوب طراحی و ساخته شدهاند وارد می شود. به ساختمانهای متوسط و معمولی خسارات جزیی و متوسط وارد می گردد. خسارات قابل ملاحظهای در ساختمانهای ضعیف و بد طراحی شده , وارد می شود. خسارت به ساختمانهای نوع (D) شامل ترک و فرو افتادن گچکاریهاست و آجرهای سست لق میشوند. ترکهایی در ساختمانهای نوع (C) به وجود می آید. ایستادن مشکل می شود و اثاثیه شکسته می شوند. زنگهای بزرگ به صدا در می آیند. زهکشهای سیمانی آبرسانی خسارت می بینند. لغزشهای کوچک اتفاق می افتد.

8- خسارت در ساختمانهایی که طراحی ویژه شده اند, بسیار جزیی است و در ساختمانهای معمولی نوع (C) با فروریزشهای جزیی همراه است و در ساختمانهای ضعیف نوع (D) بسیار شدید است. دیوارهای جداکننده به خارج از قاب ساختمان پرتاب می شوند. دودکشها, ستونها, دیوارها و دودکشهای کارخانه ها و سنگهای یادبود سقوط می کنند. اشیای سنگین واژگون میگردند. تغییراتی در سطح آب چاهها ایجاد میشود. ماسه و گل به مقدار کم بیرون زده میشوند. رانندگی مشکل می گردد. ترکهایی در زمینهای مرطوب و شیبهای ملایم ایجاد میشود. تغییراتی در آب و درجه حرارت چشمه ها و چاهها ایجاد می شود. خانه های اسکلت دار بر روی سطح پی حرکت می کند. شاخههای درختان شکسته می شوند.

9- خسارت قابل ملاحظهای در ساختمانهایی که طراحی ویژه شده اند, ایجاد می شود. ساختمانهای اسکلتی خوب طراحی شده کج میشوند. ساختمان بر روی پی تغییر مکان میدهد. ترکهایی آشکار در زمین ایجاد می گردد. خطوط لوله زیرزمینی شکسته می شوند. وحشت عمومی بر مردم غالب می شود. ساختمانهای نوع (D) ویران می گردند و بر ساختمانهای نوع (C) خسارت سنگین وارد می گردد و گاهی کاملاً فرو می ریزند. ساختمانهای نوع (B) خسارت جدی می بینند و خسارت اساسی به پی وارد می گردد. در مناطق آبرفتی ماسه و گل بیرون می آیند.

10- سازههای چوبی خوب ساخته شده ویران می شوند. بسیاری از سازه های اسکلتدار بنایی به همراه پی ویران می شوند. در زمین ترکهای بزرگی ایجاد می گردد. خطوط راه آهن کج می شوند. زمین لغزشهای قابل ملاحظهای در کنار رودخانه ها و شیبهای ملایم اتفاق می افتد. آب سر و صداهای زیادی (چلپ و چلوپ) میکند. خسارات جدی به سدها و مخازن وارد می گردد. در زمین, لغزشهای بزرگ اتفاق می افتد و آب از مخازن و کانالها و رودخانه ها و دریاچه ها و غیره بیرون ریخته می شود.

11- ساختمانهای کمی, استوار باقی می مانند. پلها ویران می گردند. خطوط لوله زیرزمینی کاملاً غیر قابل استفاده می شوند. خطوط راه آهن به شدت کج می شوند. زمین باتلاقی می شود. لغزشهایی در زمینهای نرم ایجاد می شود.

12- خسارت کلی, امواج برروی سطح زمین مشاهده می شوند. اشیاء به هوا پرتاب می شوند و سنگهای بزرگ جابجا می شوند.




ب) انواع مقیاسهای بزرگی:


1- Mb (امواج درونی):

بزرگترین دامنه امواج لرزه ای موج p است. از آنجا که زلزله های ژرف دارای امواج سطحی کوچک یا بی اهمیت هستند, در زلزله شناسی اندازهگیری دامنه موج P (که تحت تأثیر عمق کانونی قرار نمی گیرد) متداول است و به وسیله آن بزرگی موج P تعیین میگردد.

2- Ms ( امواج سطحی):

بزرگترین دامنه موج سطحی یاموج S است. از آنجا که در زلزله های دوردست (فاصله سطحی بیش از 2000 کیلومتر), موج های سطحی با دوره تناوب حدود 20 ثانیه غالب هستند, گوتنبرگ به منظور کمی کردن این زلزله ها, مقیاس موج سطحی را تعریف نمود. این مقیاس مبتنی بر اندازه گیری دامنه امواج سطحی با دوره تناوب 20 ثانیه می باشد که برای زمین لرزه هایی که در فاصله دورتر از km 600 ثبت شده به کار می روند.

3- Mw (امواج گشتاوری) :

بزرگای گشتاوری برای زلزله های بزرگتر از 5/7 تعریف شده است. زیرا زمین در این حالت از موج اشباع شده است. این مقیاس به علت نقص های مهم مقیاس محلی ریشتر, مقیاس بزرگی موج حجمی و تا اندازهای مقیاس بزرگی موج سطحی در تشخیص زلزله های بزرگ ابداع شده است.
از آنجا که در زلزله های بسیار بزرگ, بیشتر انرژی توسط امواج با فرکانس کوتاه تر آزاد میگردد, اکثر محققین ترجیح دادند که برای تخمین انرژی آزاد شده از پارامترهای استاتیکی نظیر گشتاور لرزهای استفاده نمایند. گشتاور لرزهای برای هر زلزله بزرگ به واسطه امواج درونی دوره بلند, امواج سطحی, نوسانات آزاد و داده های مساحی از طریق فرمول ذیل سنجیده میگردد.

4- MD (بزرگی مدت):

از این مقیاس بزرگی برای اندازه گیری سریع زلزله های کوچک (M<=3) استفاده فراوان میشود. در این مقیاس بر اساس مدت کل زلزله بر حسب ثانیه, یک بزرگی به آن منسوب میشود. در رخدادهای کوچک, معمولاً بین بزرگی مدت و بزرگی اندازه گیری شده با مقیاس ریشتر (M<=3) همبستگی وجود دارد. اما آزمون های میزان کننده همیشه فراهم نیستند و چون MD عمدتاً برای اندازه گیری زلزله های کوچک وضع شده است و بیشتر برای زلزله شناسان اهمیت دارد تا مهندسین.


منابع:

پایگاه ملی داده های علوم زمین

پرتال جامع دانشجویان و مهندسین عمران


............

از خاک چه می دانید؟

آیا تا به حال اندیشیده اید که محل ساختمان محل سکونت شما  بر چه نوع خاکی بنا شده است؟ ایا تا به حال در مورد اهمیت نوع خاک در پایداری سازه ها  اندیشیده ایم؟ ایا در هنگام ساخت ساختمانها به و ضعیت آبهای زیرزمینی و وجود حفره ها و کوره ها یا قناتها در نزدیکی ساختمان خود دقت کرده ایم؟ ایا تا به ساختمانهایی  که در کناره خاکبرداریها بنا شده اند نظر کرده ایم؟ایا به چگونگی خاک در محل شیب کوهها فکر کرده ایم؟

سوالات بسیاری  از این قبیل در اهمیت تاثیر وضعیت شرایط خاک در استحکام و پایداری ساختمانها چه در وضعیت ایستایی وچه بعد از وقوع زلزله قابل مطرح شدن است.پس بیایید ابتدا خاک رابهتر بشناسیم. بطورکلی خاکها از فرسایش سنگها و در دراز مدت تشکیل شده ، در محل خود رسوب کرده یا انتقال می یابند. خاکها دارای اندازه ذرات متفاوتی بوده و در یک تقسیم بندی بسیار کلی خاکها در طبیعت به صورت خاکهای رسی ،‌ سیلتی ، ماسه ای ، شنی و قطعات سنگی تقسیم می شوند.خاکهای سطحی عموما ترکیبی از خاکهای فوق و خاکهای نباتی می باشند. خاکها از لحاظ تراکم ساختمانی به شکل شل، نیمه متراکم و متراکم وجود دارند. خاکها علاوه بر تفاوت در ریزدانه و درشتدانه بودن دارای چسبندگی و قفل و بستهای متفاوتی می باشند. خاکهای رسی اشباع عموما دارای چسبندگی قابل توجهی بوده لیکن خاکهای سیلتی و ماسه ای از چسبندگی کمتری برخوردارند.  خاکهای مناطق مختلف ، بدلیل خصوصیات مختلف ، دارای استحکام و مقاومت های متفاوت هستند و همچنین در اثر بارهای وارده نشست های متفاوتی از خود بروز می دهند. بطور کلی وجود رطوبت در خاکها باعث کاهش پارامترهای مقاومتی می شود.
 قبل از احداث هر بنا چه ساختمان ساده چند طبقه و چه پلها ، تونلها ، سدها وغیره انجام عملیات شناسایی خاکها (عملیات شناسایی ژئوتکنیکی )  امری ضروری است .  امروزه مهندسین بیش از پیش به  اهمیت شناسایی خاکها قبل از احداث ساختمان بر آن پی برده اند.عملایت شناسایی خاکها به دو گروه عملیات شناسایی صحرایی و عملیات آزمایشگاهی تقسیم می شوند. در عملیات صحرایی عملیات حفاری دستی یا ماشینی و نمونه گیری ، شناسایی زمین  شناسی ،‌ شناسایی پارامترهای آب وهوایی و همچنین آزمایشهای درجای صحرایی و در آزمایشگاه ، آزمایشهای آزمایشگاهی انجام می گیرد. و در نهایت پس از بررسی ها و مطالعات مقدار مقاومت خاک برای پی  ها ی مختلف ارائه می شود. این مطالعات در عملیات ساختمان سازی ار اهمیت بسزایی برخوردار می باشد و با توجه به این مطالعات می توان  پی و فونداسیون مناسب را با توجه به بارهای وارده تعیین نمود. پی ها به طور کلی به دو گروه پی های سطحی و پی های عمیق تقسیم می شوند. پی های سطحی همان پی های متداول در شهرها هستند که به صورت پی تک ، نواری و گسترده(رادیه) می باشند.
پی های عمیق همان شمعها می باشند که در شزایطی که مقاومت خاک برای پیهای سطحی کفایت نمی  کند از این پی استفاده می شود.این نکته لازم به ذکر است که تعیین نوع پی هم به نوع سازه و هم به مقاومت خاک بستگی دارد. بنابراین ممکن است برای دو ساختمان کاملا مشابه در دو محل خاکی متفاوت پی های متفاوت پیشنهاد شود.

در آخر باز متذکر می شویم که پیش از ساخت سازه ها به مسئله خاک آن توجه کنیم. سازه خود را بر هر خاکی ننهیم ، قبل ساخت سازه ها در دامنه شیبها با متخصص آن مشورت کنیم  و بدانیم هز قدر سازه ما محکم باشد اگر بر خاکی ضعیف بنا شود ، در اینده با مشکل مواجه خواهد شد.

منابع:

www.ehrsi.com
www.vojoudi.com





نوع مطلب : اخبار سوربن، مناسبتها، اخبار میاندرود، 
برچسب ها : زلزله، بابل، درزیکلا، دی ماه 90، شب، چهارشنبه،
لینک های مرتبط :

نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.


درباره وبلاگ


...محمود زارع
...مازندران,ساری,روستای سوربن, مقالات محمود زارع,

مدیر وبلاگ : محمود زارع
مطالب اخیر
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی


آثار و تالیفات محمود زارع


شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Mobile Traffic | سایت سوالات